Δευτέρα, Οκτώβριος 23, 2017
Αρχή > Slide2 > Η Ισπανία σε κρίση μεταξύ Καταλονίας και Γιβραλτάρ

Η Ισπανία σε κρίση μεταξύ Καταλονίας και Γιβραλτάρ

cosmital_ad

 

Προϊόντα με Κρητική αλόη

Γράφει ο Κωτάντζης Ι. Κωνσταντίνος

Δημοσιογράφος-Ειδικός επί Ευρωπαϊκών θεμάτων

Κατά τη διάρκεια πρόσφατης τηλεοπτικής συζήτησης στο Sky News για τα γεγονότα στην Καταλονία, ο υπουργός Εξωτερικών της Ισπανίας Αλφόνσο Ντάστις ανέφερε ότι μπορεί η υπόθεση της Καταλονίας να είναι διαφορετική από εκείνη του Γιβραλτάρ, όμως, και στις δυο περιπτώσεις αμφισβητείται η εδαφική ακεραιότητα της Ισπανίας, κάτι που δεν είναι ανεκτό.

Στο νοτιότερο άκρο της Ισπανίας, απέναντι από το Μαρόκο βρίσκεται η χερσόνησος του Γιβραλτάρ, οι Ηράκλειες στήλες των αρχαίων Ελλήνων. Μέχρι την διάνοιξη της Διώρυγας του Σουέζ, το 1869, η οποία συνέδεσε τη Μεσόγειο με την Ερυθρά θάλασσα, το Γιβραλτάρ ήταν το μοναδικό σημείο εισόδου-εξόδου πλοίων στη Μεσόγειο.

Κατασκευή ιστοσελίδων και eshop στις πιο χαμηλές τιμές

Οι δύο πρώην ναυτικές αυτοκρατορίες της Ευρώπης, η Βρετανία και η Ισπανία μάχονται από καιρού για αυτό το έξι τετραγωνικών χιλιομέτρων κομμάτι γης με τον δεσπόζων ασβεστολιθικό μονόλιθο ύψους 426 μέτρων. Το 1704, ο “Βράχος” κατακτήθηκε από τον αγγλο-ολλανδικό στόλο στον πόλεμο της Ισπανικής Διαδοχής και το 1713, με τη Συνθήκη της Ουτρέχτης παραχωρήθηκαν από την Ισπανία στη Βρετανία, το κάστρο, το λιμάνι και η πόλη του Γιβραλτάρ. Ωστόσο, η Ισπανία και η Γαλλία παραβίασαν τη Συνθήκη προσπαθώντας να καταλάβουν το Βράχο, ανεπιτυχώς, κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Πολιορκίας το 1779-1783.

Η Συνθήκη της Ουτρέχτης εξακολουθεί να ισχύει μέχρι σήμερα, με την Ισπανία να συνεχίζει να διεκδικεί συγκυριαρχία με τη Βρετανία θεωρώντας ότι το Γιβραλτάρ είναι δικαιωματικά έδαφός της. Το 1967, μετά από πρόταση των Ηνωμένων Εθνών διενεργήθηκε δημοψήφισμα όπου το 99,64% των πολιτών του Γιβραλτάρ επέλεξε τη βρετανική κυριαρχία αντί της ισπανικής καθώς και την δημιουργία τοπικής δημοκρατικής κυβέρνησης με εξουσίες μοιρασμένες με το βρετανικό κοινοβούλιο στο Ουέστμινστερ στο Λονδίνο και με αρχηγό κράτους την βασίλισσα Ελισάβετ Β΄. Δυο χρόνια μετά, ο Ισπανός δικτάτορας Φρανθίσκο Φράνκο απάντησε κλείνοντας τα σύνορα με το Γιβραλτάρ τα οποία άνοιξαν το 1985, πριν την προσχώρηση της Ισπανίας στην ΕΟΚ. Σε ένα δεύτερο δημοψήφισμα, το 2002, το 99% των πολιτών του Γιβραλτάρ απέρριψε και πάλι την συγκυριαρχία.

Η Ισπανία επιμένει για συγκυριαρχία

Ένα άλλο δημοψήφισμα όμως το 2016, με ερώτημα: «Το Ηνωμένο Βασίλειο θα πρέπει ή όχι να παραμείνει στην Ευρωπαϊκή Ένωση;», έθεσε σε δοκιμασία την Συνθήκη της Ουτρέχτης διότι το 95,9% των 30.000 κατοίκων του Βράχου επέλεξε την παραμονή του στην Ευρωπαϊκή Ένωση παρά την τελική υπερίσχυση του Brexit.
Τόσο το Γιβραλτάρ, όμως, όσο και η Βρετανία έσπευσαν να απορρίψουν το ενδεχόμενο συγκυριαρχίας με την Ισπανία, κάτι για το οποίο η τελευταία εξακολουθεί να επιμένει.

Χαρακτηριστικός ήταν ο διάλογος μεταξύ του πρώτου Υπουργού του Γιβραλτάρ Φαμπιάν Πικάρντο και του Ισπανού πρώην υπουργού εξωτερικών Χοσέ Μανουέλ Γκαρσία-Μαργκάλο. Ο κ. Πικάρντο είχε πει πως, «Δεν θα βάλετε ποτέ τα χέρια σας στο βράχο μας» για να λάβει την σφοδρή απάντηση του κ. Μαργκάλο, η οποία ήταν το ίδιο αποφασιστική με τις σημερινές δηλώσεις Ισπανών πολιτικών για την Καταλονία. «Δεν θα βάλω τα χέρια μου εκεί, θα βάλω τη σημαία μου».

Ο κ. Μαργκάλο συνέχισε επισημαίνοντας τα κοινά οφέλη της συγκυριαρχίας για τους κατοίκους του Γιβραλτάρ υπενθυμίζοντας τις δυο επιλογές τους: «Είτε θα είναι Βρετανοί εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης είτε Ισπανο-Βρετανοί εντός ΕΕ».

Όσοι ζουν στο Γιβραλτάρ απολαμβάνουν μηδενικούς φόρους χωρίς να πληρώνουν ΦΠΑ, φόρους ακίνητης περιουσίας, και χωρίς να φορολογούνται για τα κεφαλαιουχικά κέρδη των εταιριών τους. Ο δε φόρος εταιρειών στο Βράχο είναι 10%, όταν στην Ισπανία οι εταιρείες πληρώνουν 25%. Ένας λόγος που η Ισπανία ζητά να έχει λόγο στις πολιτικές του Γιβραλτάρ είναι για να ελέγχει τον υπάρχων αθέμιτο ανταγωνισμό ο οποίος πλήττει την οικονομία της τροφοδοτούμενος από τις οικονομικές πρακτικές του Ηνωμένου Βασιλείου και εμμέσως από το προνομιακό καθεστώς Γιβραλτάρ-ΕΕ. Στην τελευταία συνέντευξή του στο Sky News, ο κ. Ντάστις έθιξε το ζήτημα προειδοποιώντας ότι το φορολογικό μοντέλο του Γιβραλτάρ δεν ακολουθεί τα διεθνή πρότυπα.

Η στάση της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει από καιρού ξεκαθαρίσει ότι, «μετά την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση, καμία συμφωνία μεταξύ τους δεν θα ισχύει για την περιοχή του Γιβραλτάρ, χωρίς την επίτευξη συμφωνίας μεταξύ του Βασιλείου της Ισπανίας και του Ηνωμένου Βασιλείου». Στην ουσία, η δυνατότητα χρήσης βέτο που παραχωρήθηκε στην Ισπανία προσφέρει στη Μαδρίτη μια ειδική σχέση συγκυριαρχίας αφού μόνο η σύμφωνη γνώμη της θα ανοίγει το δρόμο για επίτευξη συμφωνιών που θα αφορούν το Γιβραλτάρ και την ΕΕ.

Κάποιοι Βρετανοί εξέλαβαν ως εθνική απειλή την διπλωματική αναβάθμιση της Ισπανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση όπως υποδηλώνει η επιθετική τοποθέτηση στο Sky News του Μάικλ Χάουαρντ, πρώην ηγέτη των Συντηρητικών: «Πριν από 35 χρόνια, το 1982, μια άλλη πρωθυπουργός έστειλε στρατό εναντίον μιας άλλης ισπανόφωνης χώρας [Αργεντινής] στην άλλη άκρη του κόσμου για να υπερασπιστεί την ελευθερία μικρής ομάδας Βρετανών και είμαι απολύτως βέβαιος ότι η σημερινή πρωθυπουργός θα επιδείξει την ίδια αποφασιστικότητα υπέρ του λαού του Γιβραλτάρ».

Οι τόνοι σύντομα έπεσαν αποκαλύπτοντας τη δυσχερή θέση του Ηνωμένου Βασιλείου στις διαπραγματεύσεις του με τις Βρυξέλλες την ώρα που, παρά το Brexit, η Βόρεια Ιρλανδία, η Σκωτία και το Γιβραλτάρ ζητούν να παραμείνουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Από την άλλη, έχοντας τη στήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Ισπανία δια του Αλφόνσο Ντάστις υπογράμμισε ότι δεν θα παραιτηθεί ποτέ από το αίτημά της για το Γιβραλτάρ και ότι «η ύπαρξη αποικίας στην Ευρώπη του 21ο αιώνα είναι αναχρονιστική. Θέλουμε να επανακτήσουμε την εδαφική μας ακεραιότητα. Αυτή η συζήτηση κρατάει από τον 18ο αιώνα, είναι ένα κατάλοιπο του παρελθόντος. Ένα ζήτημα αποικιοκρατίας».

Προϊόντα με Κρητική αλόη
KEA